Potęgi kolonialne:

W drugiej połowie XIX wieku państwa kapitalistyczne weszły w kolejną fazę rozwoju gospodarczego i historycznego nazwaną imperializmem. Cechowała go m.in. chęć rozszerzenia wpływów politycznych, gospodarczych i militarnych kilku najpotężniejszych państw europejskich na tereny zamorskie. Kolonializm II połowy XIX wieku i początków XX w. charakteryzował się ostrą rywalizacją o podział świata na strefy wpływów. Związane to było z gwałtownym rozwojem państw kapitalistycznych, przede wszystkim: Wielkiej Brytanii, Francji, Rosji, Niemiec, Włoch, Stanów Zjednoczonych i Japonii.

Wielka Brytania: 1) Afryka: Egipt, Sudan, Somali Bryt., Bryt. Afryka Wschodnia, Związek Pd. Afryki, Beczuana, Rodezja Pd. I Pn., Nigeria, Złote Wybrzeże, Sierra Leone Ali. 2) Azja i Oceania: Oman i Bahrajn, Aden i Hadraumaut, Beludżystan, Kaszmir i Pendżab, Indie, Assam i Birma, Półwysep Malajski, Pn. Borneo, Hongkong, Cejlon, Australia, Nowa Zelandia, liczne wyspy Oceanii. 3) Kontynenty amerykańskie: Jamajka, Dominika, Wyspy Bahama, Bermudy, Barbados, Tobago, Trynidad, Kanada, Gujana bryt., Falklandy.

Francja: 1) Afryka: Algieria, Francuska Afryka Zach., Wybrzeże Kości Słoniowej, Mauretania, Francuska Afryka Równikowa, Madagaskar, Maroko, Tunezja. 2) Azja i Oceania: Porty w Indiach: Mahe, Pondicherry, Karikal, Yanaon, Indochiny francuskie: Laos, Kambodża, Annam, Kochinchina, strefa wpływów w płd. Chinach, w Oceanii liczne wyspy i archipelagi, m.in. Nowa Kaledonia. 3) kontynenty amerykańskie: St. Pierre el Miguelon, wyspy: Haiti, Gwadelupa, Martynika, w Ameryce Płd. Gujana francuska.

Niemcy: 1) Afryka: Togo, Kamerun, Niemiecka Afryka Wschodnia. 2) Wielka Brytania: Kiao- Czou, Nowa Gwinea, liczne wyspy na Pacyfiku: Marshalla, Mariany, Karoliny, Samoa i in.

Belgia: w Afryce: Kongo Belgijskie.

Portugalia: w Afryce: Gwinea Portugalska, Angola, Mozambik; Porty w Indiach i Chinach, wyspy Madera, św. Tomasza.

Włochy: w Afryce: Trypolitania, Erytrea, Somali Włoskie.

Hiszpania: w Afryce: Rio de Oro, liczne wyspy i tereny w Oceanii, ogromne tereny w Ameryce Południowej.

Stany Zjednoczone: Alaska i Wyspy Aleuty, Filipiny, Hawaje, liczne archipelagi na Pacyfiku; Puerto Rico, Kuba, ogromne tereny na pograniczu z Meksykiem.

Japonia: Korea i strefa kontroli w Chinach, Tajwan, porty w Chinach.