Federalizm USA
Federalizm USA
USA były państwem federacyjnym od 1787 zgodnie
z konstytucją. Stany zachowały niezależność rządząc się wg konstytucji
stanowych i utrzymując własne władze ustawodawcze i wykonawcze. Wszystkie stany
podporządkowały się nadrzędnej ustawie zasadniczej. Przez 1 poł. XIXw. Występowały
tendencje decentralizacyjne, zmierzające do osłabienia więzi w federacji. Próbę
rozerwania Unii stanowiła wojna secesyjna która zakończyła się zwycięstwem idei
federacyjnej i wzmocnieniem władzy federalnej.
Federalizm USA
USA
były państwem federacyjnym od 1787 zgodnie z konstytucją. Stany zachowały
niezależność rządząc się wg konstytucji stanowych i utrzymując własne władze
ustawodawcze i wykonawcze. Wszystkie stany podporządkowały się nadrzędnej
ustawie zasadniczej. Przez 1 poł. XIXw. Występowały tendencje
decentralizacyjne, zmierzające do osłabienia więzi w federacji. Próbę
rozerwania Unii stanowiła wojna secesyjna która zakończyła się zwycięstwem idei
federacyjnej i wzmocnieniem władzy federalnej.
Ekspansja terytorialna i problemy etniczne Na
początku XIXw. Tereny Unii rozciągały się od Atlantyku do rzeki Missisipi. USA
kupiły od Fra i Hiszp Luizjanę oraz Florydę, uzyskując dostęp do Zat.Meksykańskiej.
W 1846 UK odstąpiła USA Oregon. Wtedy także ustalono granicę amerykańsko-kanadyjską.
Granica z Mex ustaliła się w wyniku wojny w 1846-48. USA zdobyły Teksas oraz
tereny pomiędzy Teksasem i Pacyfikiem. W 1867 USA kupiły Alaskę od Rosji.
Tereny kolonizowane były przez osadników(pionierów). Na Zach i środ-zach napływali
osadnicy z Europy i z wschodnich stanów skuszeni ziemię za bezcen. Dużo
osadników napływało do Teksasu i Alaski gdzie odkryto złoto. Narastał problem
Indian. Musieli oni ustępować białym osadnikom. Często próbowali walczyć, lecz
bez skutku. Pionierzy posiadali lepsze uzbrojenie i sprzyjała im władza państwowa.
Indianie musieli się zgodzić na umieszczenie ich w specjalnych
rezerwatach. Kolejny problem dotyczył
ludności murzyńskiej, która stanowiła 20% mieszkańców pod koniec 18w. W 1794 uznano handel
niewolnikami za nielegalny ale jednak przemycano Murzynów do pracy na
plantacjach. Zakaz handlu ludźmi nie zakończył niewolnictwa które istniało w
stanach płd do ich klęski w wojnie secesyjnej w 1865. Dyskryminacja
Afroamerykanów przybrała okrutną formę. Powstała organizacja terrorystyczna Ku
Klux Klan której członkowie dokonywali krwawych mordów na czarnoskórych
obywatelach. W stanach płd rozwinął się system segregacji rasowej zakazujący
mieszanych małżeństw, wspólnych szkół, środków komunikacji.
Wielka emigracja
Ekspansja
terytorialna i wzrost ekonomiczny USA miały wiele przyczyn. Jedną z nich był
napływ imigrantów z Europy. W 1790 było 4 mln mieszkańców, sto lat później 60
mln. Przyczynami emigracji Europejczyków
były prześladowania polityczne, religijne(Niemcy, Irlandia). Z powodu
antysemityzmu Żydzi emigrowali z Ros. Warunki ekonomiczne, przeludnienie, głód
ziemi, bezrobocie, bieda to kolejne przyczyny. W latach ’50 z powodu zarazy
ziemniaczanej emigrowali Irlandczycy, ’60 z powodu biedy Skandynawowie i Włosi.
Po wojnie secesyjnej imigracja jeszcze się zwiększyła. W 1865-1914 przybyło
25mln emigrantów. Niechętnie przyjmowano Chińczyków i Japończyków. Uchwalono
ustawy dyskryminujące Azjatów. Imigranci osiedlali się wzdłuż wybrzeża
Atlantyku, na środ Zach i wybrzeżu Pacyfiku. Wielu zdobywało działki, inni
pracowali na farmach jako robotnicy. Pod koniec 19w zabrakło ziemi i imigranci
udawali się do miast.



Konkursy