,,Romeo i Julia", dramat elżbietański i antyczny
Wiliam
Shekspir (1564- 1616), około 1590 roku przybywa do Londynu, by na resztę
życia związać się z teatrem.
.„Romeo i
Julia” jest dziełem opowiadającym o wielkiej, młodzieńczej miłości, o
uczuciu, które musi walczyć z przeciwnościami losu. Dramat ten składa się z
wielu przeciwieństw, bowiem opowiada o miłości i nienawiści, o szczęściu i
rozpaczy, o chęci życia i dążenia do śmierci. Cała akcja skupiona jest wokół
innych wątków, na przykład niekończący się spór miedzy rodzicami kochanków, czy
niedoszły związek Parysa z Julią. Jednak na plan pierwszy wysuwają się dzieje
miłości głównych bohaterów. Niestety ich los kończy się tragicznie, a przecież
miłość dzieci mogła połączyć zwaśnione rody. Niestety udało się pogodzić
Montekich i Kapuletich, ale za jaką cenę. Musiało dojść do tragedii, aby
przedstawiciele rodzin podali sobie dłonie. Wniosek nasuwa się jeden: nic nie
zdoła ugasić miłości, bo człowiek powinien szukać szczęścia między czasem a
przestrzenią.
Postacie
utworu: Romeo Monteki, Julia Kapuleti, ojciec
Laurenty, Tybalt- krewny Julii, Parys, rodzice, piastunka. Miejsce- Werona i Montana; Czas akcji- XVI wiek; Problem- nieszczęśliwa miłość Romea i Julii; Konstrukcja
bohatera- bohaterowie Szekspira są motywowani
miłością, a nie przeznaczeniem (fatum).
Julia- czternastoletnia dziewczyna,
niewinna, zbyt młoda, dziecinna, niedojrzała, małomówna, posłuszna i wierna
rodzicom, sympatyczna, nie protestuje kiedy wyznaczano jej męża, nieufna, nie
do końca wierzy w zapewnienia i przysięgi, zaradna, sprytna, odważna,
zdecydowana, konsekwentna w działaniu, kieruje się miłością, jest gotowa
zaryzykować życie by być z ukochanym, szybko dojrzewa.
Romeo- tytułowy bohater dramatu,
siedemnastoletni młodzieniec z rodu Montekich, pochodził z bogatego rodu,
niedojrzały młodzieniec, porywczy, impulsywny, niestały w uczuciach, gwałtowny,
marzyciel, niedyskretny, obnosi się ze swoją nieszczęśliwą miłością, kieruje
się uczuciami i emocjami- zabicie Tybalta, szczery; Przełomem w jego życiu jest
poznanie Julii; Z miłości jest zdolny do wszystkiego, szybko dojrzewa,
romantyczny, wrażliwy, pokonywał wszystkie trudności byleby być z Julią,
konsekwentny w działaniu.
Norwid w Weronie
Cyprian Kamil Norwid
staje po stronie istot zdolnych do wybaczenia i współczucia. Zdaje sobie
sprawę, że w życiu reprezentowanym w utworze przez ludzi, dominuje rozsądek.
Wie, że rzeczywistość przeważa nad poezją, ale to krytykuje.
Dramat
elżbietański- od strony sztuki Szekspira to tzw. dramat elżbietański (nazwa
pochodzi od okresu panowania Elżbiety I), który cechuje załamanie zasady trzech
jedności: czasu, miejsca, akcji. Zauważamy także częste pomieszanie liryzmu z
dramatyzmem, zmienność charakteru bohaterów- łatwość popadania w skrajne stany
emocjonalne (np. przechodzenie od miłości do nienawiści, od wierności do
zdrady).
Zasada
decorum (zachowanie stylu wysokiego dla spraw poważnych).
Często
wprowadza postacie fantastyczne, ograniczył rolę chóru, wprowadził sceny zbiorowe.
O losie bohaterów nie decyduje fatum, czyli przeznaczenie.
Angielski
teatr: W
wieku XVI w Anglii narodził się teatr elżbietański. Za jego umowną datę
przyjmuje się rok 1576. Wtedy to bowiem przedsiębiorca James Burbage wybudował
pod Londynem pierwszy gmach przeznaczony wyłącznie do prezentacji widowisk
teatralnych. Nazwał go The Theatre i rozpoczął wystawianie pierwszych sztuk.
Wkrótce pojawiły się dwa kolejne teatry- The Cuartch i The Rose- a po nich
przyszły następne, np. The Globe Theatre, który działał w Lonydnie w latach
1599-1642, założony przez R. i C. Burbage. Jednym z udziałowców był Wiliam
Szekspir. Wystawiane tam były premiery jego utworów oraz utwory Bena Jonsona i
J. Webstera. Autorami byli wyłącznie mężczyźni. Teatr został zbudowany w 1599
roku. Spłonął w pożarze w 1613r, odbudowano go rok później. Wskutek interwencji
purytanów został zamknięty w 1642roku, zburzono go dwa lata później. Budowa
została zrekonstruowana i otwarta w 1997roku.



Konkursy