Pieśń- najstarszy i najpowszechniejszy gatunek poezji lirycznej związany dawniej ściślej z muzyką, często z tańcem i chórem. a)strofiki z tym samym układem wersów, b)refren, c) wyrazisty rytm, d) powtórzenia, e) składnię emocjonalną (wykrzyknienia, pytania retoryczne).

,,Pieśń świętojańska o sobótce"- mówi panna(wieśniaczka) o prostym, zwyczajnym życiu na wsi, o obowiązkach, wypoczynku, o urokach życia na wsi. Nastrój- miły, przyjemny, sielankowy, pogodny, patetyczny. Kompozycja pierścieniowo, zaczyna się apostrofą, 15 zwrotek po 4wersy, układ-rymy sąsiadujące, różne typy zdań, budowa jakby rozprawkowa. Przyjemne i pożyteczne.

,,Serce roście"- mówi podmiot liryczny, liryka bezpośrednia. Dwie cząstki tematyczne: część opisowa- zmiany zachodzące w  przyrodzie; część refleksyjna- odmienne postawy ludzkie. Pogląd na życie- jest szczęśliwy gdy ma czyste sumienie, źródłem miłości jest zmieniająca się przyroda. ,,..."To przykład liryki bezpośredniej, podmiot lir. zwraca uwagę na piękno zmieniającej się przyrody, z której płynie radość życia. Prawdziwe szczęście płynie z wew. spokoju i czystości sumienia- i żadne przeszkody go nie zmącą. Są to prawdy ogólnoludzkie, ponadczasowe i wychowawcze oraz świadczą o tym że J.K. jest prawdziwym humanistą.

,,Pieśń IX" - obrazy poetyckie- zachód słońca, nadejście nowego dnia, las zimą, śnieg na polu, nadejście wiosny, barwny świat przyrode. ,,Nie porzucaj nadzieje''-rozpoczyna się od opisu zmian zachodzących w przyrodzie. Zimą traci ona swój urok, ale zawsze możemy znaleźć pocieszenie w nadchodzącej wiośnie. Podobnie   bywa tez w życiu ludzkim ,,Nic wiecznego na świecie, radość sie z troską plecie"- pamiętając o tej zasadzie powinniśmy z jednakowym umiarem przeżywać chwile radości, szczęścia jak i smutku i cierpienia. Ta zasada wyrażona w poetyckiej formie jest ilustracją poglądów starożytnych stoików; ,,Lecz na szczęscie wszelakie, serce ma być jednakie".

,,Czego chcesz od nas, Panie..." - podmiot lir. zwraca się do Boga w formie apostrofy (bez. kontakt, wyraża uczucia), podmiot jawny zbiorowy, liryka bezpośrednia. Bóg jest: miłosierny, hojny, wszechobecny, cierpliwy, dobrotliwy, Pan świata, wszechmocny, NIESMIERTELNY, stwórca, łaskawy... Świat jest: podporządkowany Bogu, piękny, barwny, pełen życia, wzbudzający podziw, zaplanowany, uporząd, harmonijny, ożywiony, pod opieką Boga. Człowiek jest: wdzięczny Bogu, szanuje Go, chce się odwdzięczyć, zachwycony światem, wierzy w Boga, traktuje Go jak Ojca.    Hymn J.K. to manifest humanistycznej religijności i renesansowego optymizmu.

,,Pieśń XIV"  zaczyna się apostrofą do rządzących, słowa wiersza są skierowane do rządzących, celem wypowiedzi jest przestroga rządzących, żeby dobrze rządzili, uświadamia im konsekwencje złego rządzenia (funkcja impresywna). Współcześnie ten tekst mógłby być przytaczany w czasie zaprzysiężania sejmu, obrad,w senacie, na kampaniach przedwyborczych. Podmiot liryczny mówi o odpowiedzialności przed Bogiem. Przestrogi: żeby pamiętali o Bogu, że rządzą na ziemi kóra stworzył Bóg, żeby pamietali o każdym człowieku, że wszystko stworzył Bóg, Budowa pieśni: a) składa się z 5 zwr po 4 wersy, b) apel/przestroga dla rządzących, c) nastrój poważny/patetyczny, d)rymy parzyste-żeńskie, e)zd. oznajmujące, f)rozpoczyna się apostrofą, g) podmiot liryczny jawny, g)liryka zwrotu do adresata, h)jednakowa dł wersów (po 12), i)średniówka jest po 7 sylabach, j)kończy się aluzją do upadku Rzymu, k) inwersja