Rodzaje chmur i mgły, wilgotność powietrza
Wilgotność powietrza- ilość pary wodnej zawartej w powietrzu. Najczęściej
określana jest jako wilgotność bezwzględna, czyli ilość pary wodnej znajdującej
się w danej chwili w jednostce objętości powietrza (g/cm3);
Wilgotność względna- stosunek ilości pary wodnej w powietrzu do
ilości pary wodnej jaka może się zmieścić w danej temperaturze. Wyrażana jest w
procentach.
Higrometr- przyrząd służący do
pomiarów wilgotności powietrza. Wykorzystuje właściwości włosa ludzkiego; Największa
wilgotnością charakteryzuje się powietrze równikowe, średnią powietrze polarne,
zaś najmniejszą zwrotnikowe i arktyczne. W każdej głównej masie powietrza
zawartość pary wodnej maleje w miarę oddalania się od zbiorników wodnych;
Wilgotność powietrza zależy od:
-
szerokości geograficznej,
-
oddalenia od mórz,
-
charakteru prądów morskich i orografii terenu oraz od pory roku i doby.
Intensywność parowania zależy od:
-
temperatury powietrza,
-
stopnia nasycenia powietrza parą wodną,
-
bliskości od zbiorników wodnych,
-
wiatru- ma wpływ na przemieszczanie się powietrza,
-
pokrycia terenu- z terenów roślinnych bardziej paruje;
-
rzeźby terenu - w górach słabe parowanie. Na stromych stokach, gdzie ułatwiony
jest spływ wody utrudnione jest parowanie;
W ciągu doby wilgotność powietrza jest:
-
nad lądami największa koło południa i wieczorem, zaś najmniejsza rano i po południu;
-
nad wodami największa po południu, a najmniejsza przed wschodem Słońca
Kondensacja pary wodnej- przejście ze stanu gazowego w ciekły
spowodowana spadkiem temperatury lub wzrostem ciśnienia;
Resublimacja- przechodzenie substancji ze stanu gazowego w stały
Sublimacja-
przechodzenie substancji ze stanu stałego w gazowy
Jądro kondensacji- przeróżne cząstki, dzięki, którym skrapla się
para wodna np. sól, zanieczyszczenia, bakterie
Temperatura punktu rosy- temperatura w której powietrze jest
przesycone maksymalnie parą wodną.
Etapy tworzenia chmur:
-
konwekcja termiczna (unoszenie się powietrza),
-
kondensacja, zagęszczenie i ochłodzenie powietrza,
-
jądra kondensacji, które są niezbędne do kondensacji
koagulacja-
łączenie się małych kropelek w duże
Chmura-
zbiór kropel wody i,lub kryształów lodu zawieszonych w troposferze. Mogą być
jednorodne i mieszane.
Ze względu na wysokość wyróżnia się chmury:
NISKIE- zalegają
tuż nad nami, 2-3 km, są to chmury wodne, zazwyczaj przynoszą deszcz;
ŚREDNIE-
4-8km, są to chmury mieszane;
WYSOKIE-8-12
km, są z lodu;
Ze względu na wygląd wyróżnia się chmury:
- pierzaste- złożone z kryształków lodu, opady z nich są sporadyczne i
nie osiągaja pow. Ziemi;
- pierzasto-kłębiaste(cirrocomulus)- składają się przeważnie z
kryształków lodu, nie dają opadów;
- pierzasto-warstwowe (cirrostratus)- zbudowane głównie z kryształków
lodu, rzadko dają niewielkie opady;
- średnie kłębiaste(altocomulus)- złożone głównie z kropelek
wody, nie dają opadów;
- średnie-warstwowe(altostratus) -są to chmury wodne, rzadko
przynoszą opady;
- niskie warstwowe(stratus)- chmury wodne, czasami tylko spada z nich mżawka
lub ziarnisty snieg;
- kłębiaste(cummulusy-
złożone z kropelek wody, zwykle nie przynoszą opadów; -
kłębiaste- deszczowe(comullonimbus)- potężne chmury burzowe o dużej
rozciągłości pionowej. W dolnej części wodne, w środkowej mieszane, w górnej
lodowe. Przynoszą bardzo obfite, ale przelotne opady.
Mgła- skupisko
mikroskopijnych kropelek wody, powstałej w wyniku kondensacji pary wodnej przy
powierzchni Ziemi, przez które uniemożliwiona jest widoczność. Powstaje przez różnicę
temperatur.
Rodzaje mgieł:
radiacyjna-
powstaje w bezchmurne i bezwietrzne noce w wyniku wychłodzenia powietrza i
przylegającego do niego powietrza;
adwekcyjne- najczęściej
spotykane na wybrzeżach morskich, związane z napływem ciepłego i wilgotnego
powietrza nad chłodne podłoże;
parowania-
tworzą nad zbiornikami wodnymi w wyniku unoszenia się pary wodnej z cieplejszej
wody do chłodniejszego powietrza;
frontowe- powstaje
na powierzchniach frontowych, głównie na skutek mieszania się ciepłego i chłodnego
powietrza;
zboczowe-
związana z szybkim ochładzaniem się powietrza podlegającego wymuszonej
konwekcji na dowietrznych stokach gór i wyżyn.
SMOG- gęsta
mgła z dużą zawartością pyłów oraz gazów przemysłowych i komunikacyjnych. Jest
bardzo groźny. W wyniku łączenia się wody ze związkami chemicznymi powstają
toksyny utrudniające oddychanie lub nawet powodujące śmierć.



Konkursy